DEHB Belirtileri Nelerdir?
Dikkat eksikliği belirtileri: (aşağıdaki belir tilerin hepsinin hiperaktif çocukta bulunması gerekmez, aşağıdakilerden en az altısının olması ve son altı aydır bu belirtilerin bulunu yor olması yeterlidir).
- Çoğu zaman dikkatini ayrıntılara verememe okul ödevlerinde ve işlerinde dikkatsizce hatalar yapma:
Dikkatini ayrıntılara verememe durumu çocuklarda çok sık görülen belirtidir. Okul çalışmalarında veya çocuğa dikkat gerektiren işler yaptırıldığında bu belirti fark edilebilir. Dikkat gerektiren işlerde basitçe ve fark etmeden hatalar yapmaları ile kendini gösterir. Başka bir alanda ise karşıdan karşıya geçerken hiç sağına soluna bakmadan yola atlayabilir. Bu durum hem dikkat eksikliğinden hem de dürtüsellikten kaynaklanabilir.
- Çoğu zaman üzerine aldığı görevlerde ya da oyun etkinliklerinde dikkati dağılır:
Anne ve babalar bu durumu ”aklı başka yerlere gidiyor”, “bizi dinlerken gözü etrafta geziniyor” diye ifade ederler. Ders çalıştığı yerde ufak bir tıkırtıdan veya etraftaki her hangi bir uyarandan çabucak etkilenerek devam ettirdiği işi kesintiye uğratır. O esnada dikkati dağılarak başka şeyler ile uğraşmaya başlar. Sınıf içinde de öğretmen konuştuğu yerde ta arka sıralarda kalem oynatan veya konuşan çocuklar nedeniyle hemen dikkati dağılır ve dersten koparak onunla ilgilenme ye başlar.
Hiperaktivite belirtileri: (aşağıda sıralanacak belirtilerin ilk altı tanesi hiperaktivite belirtisi son üçü fevriliğe ait olan belirtilerdir. Hiperaktif çocuklarda belirtilerin tamamının olması gerekmez en az altı tanesinin son altı ayda bulunması tanı koymak için yeterlidir).
- Çoğu zaman elleri ayakları kıpır kıpırdır ya da oturduğu yerde kıpırdanıp durur:
Hiperaktif çocuklarda ilk gözlem aşamasında bu belirti hemen fark edilir. Çocukların oturduğu yerde bile kıpır kıpır oldukları görülür.
- Çoğu zaman sınıfta ya da oturması beklenen diğer durumlarda oturduğu yerden kalkar:
Bu belirti sosyal ortamlarda ve sınıfta zor durumda bırakır. Çocukları ile gittikleri bir restoranda hiperaktif çocukları yerlerinde oturamadığı sık sık ayağa kalktığı için anne babalar strese girebilirler. Sınıfta oturdukları yerden kalkıp öğretmeni zor durumda bırakabilirler. Bu durum hiperaktif çocukların sık sık çevreden uyarı almasına neden olur. Özellikle sabit oturması gereken bu gibi yerlerde oturamama hiperaktif doğadan kaynaklanmaktadır.
Kaynak: Doç. Dr. Osman ABALI, Cep Kitapları Serisi-1, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite
Osman Abalı Assoc. Prof. MD
Child-Adolescent-Adult Psychiatrist
