Stres Ve Kaygının Beyne Tesiri Nasıldır?
Aşırı Stres ve kaygı beyin fonksiyonlarını olumsuz etkiler. Beynin çalışması esnasına nörotransmitter dediğimiz sinirler arası iletişimi sağlayan maddeler vardır. Aşırı stres ve kaygı durumunda adrenalin, nöradrenalin dediğimiz maddelerde artış olur. Aşırı stres ile öğrenme birbirinin zıttı yönde çalışır diye biliriz. Kaygı arttığı durumlarda beyin savun veya savaş emri verir. Bu durumda beyin vücudun düşmana veya tehlikeye karşı kendini savunmasını veya savaşmasını sağlamak için tüm vücudu harekete geçiren süreci başlatır. Kalp atışları hızlanır, sempatik aktivasyon ile kan devir daimi artar, kan şekeri yükseltilir, kaslara güç aktarılır, soluk alıp verme artar, sindirim sistemi pasif duruma geçer, stres hormonları salgılanır. Kısacası vücutta strese ve kaygıya verilen yanıt öğrenme ve rahat olmanın sağlandığı parasempatik sistemin ter si yönde süreci başlatır.
Birisi ile çatışırken kitap okuyabilir misiniz? Veya tehlike anında ne kadar öğrenebilir siniz? İşte stres anında düşman ile mücadele etme süreci var iken kişi öğrenme sürecini baskılar. Hatta öğrendiklerini hatırlama konusunda zorluk çeker. Kaygı beynin rahat çalışmasını bozar. Kaygı anında beynin hatırlaması ve zihinsel fonksiyonlarını rahat yapması çok zordur. Bu açıdan stres altındaki kişilerin öğrenme süreci olumsuz etkilendiği gibi öğrendiklerini kullanması ve hafızasını kullanması da olumsuz etkilenir.
Kaynak: Doç. Dr. Osman ABALI, Cep Kitapları Serisi-3, Sınav Kaygısı ve Çözüm Yolları
Osman Abalı Assoc. Prof. MD
Çocuk-Ergen-Erişkin Psikiyatristi
